Naar de inhoud

Netcongestie op uw bedrijventerrein: en hoe u tóch kunt laden

Geschreven door Richard Kokhuis

Steeds meer bedrijven lopen vast op hetzelfde punt: het stroomnet zit vol. Wilt u laadpalen plaatsen, uw wagenpark elektrificeren of uw aansluiting uitbreiden, dan hoort u van de netbeheerder in veel gevallen dat er voorlopig geen is. In delen van het land staan bedrijven jaren op de wachtlijst voor een zwaardere aansluiting. Toch hoeft netcongestie u zelden echt tegen te houden, als u de ruimte die er wél is slim benut.

Wat is netcongestie en wat is de oorzaak?

Netcongestie betekent dat het elektriciteitsnet op een bepaald moment meer stroom moet vervoeren dan de kabels en verdeelstations aankunnen. Door de snelle groei van zonne-energie, warmtepompen en elektrisch vervoer is de vraag op veel plekken sneller gestegen dan het net is uitgebreid (zie de uitleg van TenneT en RVO). Netbeheerders zoals Liander, Stedin en Enexis publiceren samen één capaciteitskaart die per gebied laat zien waar het net vol zit, en dat is inmiddels in een groot deel van Nederland het geval. Volgens de voortgangsrapportage Netcongestie van de Rijksoverheid stonden eind 2025 ruim 15.000 aanvragen van bedrijven in de wachtrij voor extra transportcapaciteit.

Transportcapaciteit in Nederland
57%

van de 926 voedingsgebieden hebben een wachtlijst of geen ruimte voor nieuwe afname

Selecteer een categorie om deze op de kaart te tonen of te verbergen.

Elke stip is één voedingsgebied van een regionale netbeheerder (Liander, Stedin, Enexis e.a.), geplaatst op het middelpunt van dat gebied en gekleurd naar de huidige status voor afname. Dit betreft het regionale net, niet het hoogspanningsnet van TenneT. Enkele kustgebieden lijken in het water te liggen doordat dat middelpunt net buitengaats valt — het gebied zelf ligt aan de kust.

Bron: Capaciteitskaart van Netbeheer Nederland · bijgewerkt op 19 June 2026 · Bekijk de kaart

De kaart hierboven toont dit per : elke stip is één voedingsgebied van een regionale netbeheerder, gekleurd naar de beschikbare transportcapaciteit voor afname. Het beeld is overwegend oranje en rood, en dat klopt: in een aanzienlijk deel van de gebieden geldt een wachtlijst of is de capaciteit op. Maar netcongestie is lokaal: de situatie verschilt sterk per regio, en op veel plekken is er nog wél ruimte. Voor uw bedrijf telt daarom niet het landelijke beeld, maar of er juist op úw locatie capaciteit is. Met slim laden kunt u vaak ook in een oranje of rood gebied nog uitbreiden binnen uw bestaande aansluiting.

Wat merkt u ervan op uw bedrijventerrein?

Voor vrijwel elk bedrijf komt het moment dat u laadpalen wilt plaatsen: uw werknemers rijden steeds vaker elektrisch en u verduurzaamt uw wagenpark. Bovendien schrijft de wet het steeds vaker voor: sinds 1 januari 2025 verplicht het Besluit bouwwerken leefomgeving bestaande bedrijfspanden met meer dan twintig parkeervakken tot ten minste één laadpunt, en met de herziene Europese EPBD-richtlijn zijn die eisen in 2026 verder aangescherpt.

Maar die laadpalen vragen vaak meer vermogen dan uw aansluiting nog vrij heeft, en dan kunt u op netcongestie stuiten. Een zwaardere aansluiting aanvragen is de reflex, maar daar gaat veel tijd overheen. Bij Liander duurt een nieuwe grootzakelijke aansluiting al gauw anderhalf jaar, en in een congestiegebied geldt zelfs geen aansluitplicht: daar begint de termijn pas ná het oplossen van de congestie. Goedkoop is het niet: een zwaardere aansluiting kost volgens de eenmalige aansluittarieven van Enexis al snel tienduizenden euro’s, en een verzwaring van uw bestaande aansluiting wordt afgerekend op de werkelijke projectkosten.

Binnen uw bestaande aansluiting blijven is intussen niet vrijblijvend. Heeft u een en gaat uw piek over uw gecontracteerd transportvermogen heen, dan rekent de netbeheerder af op uw werkelijke maandpiek via het kWmax-tarief. Bij netbeheerders als Liander, Stedin en Enexis ligt dat rond de €3 tot €4 per kW per maand, dus een piek die 100 kW te hoog uitvalt kost al snel honderden euro’s per maand. In een congestiegebied mag u uw gecontracteerd transportvermogen sinds april 2025 op grond van een codebesluit van toezichthouder ACM niet eens meer ophogen door te overschrijden. U belandt dan alsnog in de wachtrij.

De wachtlijst is dus precies het probleem. Het goede nieuws is dat een zwaardere aansluiting vaak helemaal niet nodig is.

Wat kunt u doen bij netcongestie?

U hoeft niet te wachten op netverzwaring. De piek op uw aansluiting verlaagt u op twee manieren: uw verbruik in de tijd verschuiven en zelf stroom opwekken. Voor zakelijk laden leveren drie maatregelen daarbij vaak het meeste op.

Verschuiven in de tijd doet u bijvoorbeeld door de laadpalen slim aan te sturen op basis van realtime metingen van de belasting op uw locatie, oftewel dynamisch lastbeheer: het laadvermogen wordt zo afgestemd op de ruimte die nog vrij is, zodat auto’s op piekmomenten iets langzamer laden en daarbuiten sneller. Een andere mogelijkheid is peakshaving met een batterij: laden er veel auto’s tegelijk, dan komt dat extra vermogen uit de batterij in plaats van uit het net, zodat uw netafname onder uw gecontracteerde capaciteit blijft. Daarnaast kunt u zelf opwekken, meestal met zonnepanelen: die wekken stroom op precies daar waar u laadt en verlagen de netvraag structureel.

Soms is één maatregel al genoeg. De grootste kracht zit echter in de combinatie. Slim energiemanagement laat laadpunten, batterij en zonnepanelen als één systeem samenwerken en stemt ze realtime af op de belasting, de zonopbrengst en de energieprijzen. Samen vlakken ze uw netvraag veel verder af dan elke maatregel apart, zodat u elke vrije kilowatt onder uw aansluiting benut. Dat is meteen de meest toekomstbestendige keuze. Hoe meer van die onderdelen samenwerken, hoe meer manieren er zijn om binnen uw aansluiting te blijven, ook als uw laadbehoefte blijft groeien.

In de praktijk: van wachtlijst naar laden

Neem een kantoor met 100 parkeerplaatsen en 30 laadpunten, een combinatie van laadpalen en solar carports. ‘s Ochtends pluggen werknemers bij aankomst rond dezelfde tijd in. De laadpalen verdelen het beschikbare vermogen onderling met hun ingebouwde lastbalancering, maar die kijkt alleen naar de laadgroep en niet naar de gebouwbelasting of de aansluiting. Samen met de oplopende gebouwbelasting schoot de ochtendpiek daardoor naar 330 kW, ruim 80 kW boven de gecontracteerde 250 kW. Dat betekende hogere netkosten door overschrijding én uitzicht op een kostbare netverzwaring met maandenlange wachttijd.

Voor: zonder Smartned +80 kW
0 50 100 150 200 250 300 350 400 Vermogen (kW) 0 3 6 9 12 15 18 21 24 Tijd (uur) Limiet · 250 kW Netafname Contractlimiet
Plot 1. De netafname van een kantoorparkeerterrein over 24 uur met alleen de ingebouwde lastbalancering van de laadpalen; die kijkt niet naar de gebouwbelasting of de aansluiting, dus de ochtendpiek aan laden duwt de locatie alsnog ver boven de gecontracteerde limiet.

De auto’s staan toch de hele dag geparkeerd, dus spreidt Smartned Cortex het laden over de werkdag in plaats van alles ‘s ochtends. De batterij laadt ‘s nachts op het rustige net en ontlaadt tijdens de ochtendpiek. Overdag laadt de solar carport de geparkeerde auto’s direct mee, waardoor de netafname rond het middaguur juist daalt. Zo bleef de netafname het hele etmaal onder de limiet, binnen de bestaande aansluiting, zonder netverzwaring. De ochtendpiek zakte van 330 naar 208 kW en alle 30 laadpunten blijven bruikbaar. De vermeden netverzwaring scheelt eenmalig tienduizenden euro’s, en met lagere netkosten en eigen zonnestroom verdient de installatie zich over de jaren terug.

Na: met Smartned 42 kW marge
0 50 100 150 200 250 300 350 400 Vermogen (kW) 0 3 6 9 12 15 18 21 24 Tijd (uur) Limiet · 250 kW Met Smartned Zonder Smartned Contractlimiet
Plot 2. Hetzelfde kantoor met laden gespreid over de werkdag, een batterij en een solar carport; de belasting blijft vlak onder de limiet. Cijfers zijn illustratief; gebaseerd op een representatieve locatie.

Laden zonder netverzwaring met Smartned

Smartned combineert slim laden, batterijopslag en energiemanagement in één systeem dat continu de ruimte onder uw aansluiting bewaakt en verdeelt. Onder die aansluiting blijven is een harde grens, ook op een donkere winterdag: levert de zon weinig, dan nemen slim laden en de batterij het over, en omdat de auto’s overdag toch geparkeerd staan is er ruim tijd om ze bij te laden. In de meeste gevallen kunnen bedrijven daarmee laden en uitbreiden zonder een zwaardere aansluiting en zonder de wachtlijst.

Wilt u weten wat er op uw locatie mogelijk is binnen de huidige aansluiting? Neem contact met ons op.

Laatst gecontroleerd in juni 2026. De regels rond netcongestie en transportrechten veranderen regelmatig. We werken dit artikel bij wanneer dat nodig is.

Richard Kokhuis

Geschreven door

Richard Kokhuis

CEO van Smartned

Richard onderneemt al ruim 8 jaar in elektrisch laden en duurzame energie en spreekt publiekelijk over netcongestie en werknemersladen — het voor bedrijven oplossen is een van de redenen dat hij ondernemer werd.

Verbinden op LinkedIn